Muğla’nın sarı altını susamda ihracat durdu, fiyatlar düştü

Genel, Haber
Haberi paylaşın

Muğla’nın özellikle Ula ilçesi Gökova Havzası Çıtlık’tan Karabörtlen Mahallesine kadar olan kesimde yıllardır üretilen ve kaliteli yağı nedeniyle özellikle Japon’ların tercih ettiği “Muğla’nın sarı altını susam” üreticileri de fiyatların düşmesinden sıkıntılı. Önceki yıllarda kilosu 3 dolara alıcı bulan susam Japonya ve Yunanistan’ının alımı durdurmasıyla şu anda 18,5 liraya kadar düşürüldü. 

Muğla ve ilçelerinde ortalama 27 bin dekar alanda yıllık 3 bin ton üzerinde üretilen ve sarı susam olarak bilinen Muğla susamı üreticileri de fiyatların düşmesinden sıkıntılı. Muğla’nın sadece Ula ilçesinde Gökova Havzası Çıtlık’tan Karabörtlen Mahallesine kadar olan kesimde önemli miktarda susam eken üreticiler, en büyük alıcı Japonya’nın alımı durdurmasıyla sıkıntılı günler yaşıyor. Önceki yıllarda kilosu 3 dolara alıcı bulan susam Japonya ve Yunanistan’ının alımı durdurmasıyla şu anda 18,5 liraya kadar düşürüldü. 
Eylül ve EEkim ayı sonlarına kadar devam eden susam haşatında Muğlalı üretici bu sene umduğunu bulamıyor. COVİD 19 nedeniyle en büyük alıcı Japonya mal alımını durdurunca piyasa birkaç toptancının eline geçtiğini belirten Gökovalı üretici İbrahim Çoban sariipekhaber.com ve SÖZCÜ’ye konuştu.

TEK KAZANCIMIZ SUSAM

Ula’nın Çıtlık mahallesinde 40 yıldan bu yana susam üretimiyle uğraşan İbrahim Çoban SÖZCÜ’ye şunları söyledi:
“Ula’nın Çıtlık’tan Karabörtlen Mahallesine kadar olan Gökova Havzası’nda nüfusun yüzde 90’ı susamdan ekmek yiyor. Gökova’daki toplam 3 bin nüfusun 2 bin 500’u bu işten ekmek yer. Havası ve toprağı nedeniyle Muğla bölgesinde sadece Gökova havzasında yetişen altın sarısı susamı biz Haziran ayında eker, Eylül ve Ekim ayı sonuna kadar haşatını yaparız. Bizim susamlarımız dünya kalitesinde. Bizim susamlarımız genelde Japonya’ya ihraç ediliyor. 20 dönümden yılda 70 – 100 ton arasında susam üretiyorum. Ürünümü Yunanistan’a ihraç ediyordum. Bu sene biz üreticiler olarak biraz mağdur olduk. Salgın nedeniyle Japonya’ya ihraç durdu. Ortaya rantçılar çıktı. Biz bu işi yıllardır yapıyoruz ve susamı kilosunu 3 dolar bazında satıyorduk. Şu anda dolar 8 lira olmuş yani 24 liradan satmamız gerekir. Yalvararak, hatır gönül işi 20 liraya satsak bayram ediyoruz.”

18,5 LİRA ZARAR ETTİRİR
Şu anda en iyi rakamla kilosunu 18,5 liradan sattıklarını da belirten Çoban, “Bizim bölgenin susamlarını 3-4 kişi tutturabildiği rakama toplayıp İzmir’e götürüp ihracatçıya satıyor. Benden 20 liraya alsa, 24 liraya verip kiloda hiçbir iş yapmadan en az 4 TL kazanıyor. Tarla kirası, ilacı, gübresi, mazotu, elektriği, suyu, ot temizliği, eleme, çuvallama, çalıştırdığın kişi ücreti biz üreticilerin omzunda. Ne yapacağımızı bilemez durumdayız. Devletimizin bize destek vermesi gerekir” dedi.

GÜÇLÜ BİR KOOPERATİFE İHTİYACIMIZ VAR
Üreticilere iki aylık süreç için bir kooperatif gerektiğini de sözlerine ekleyen İbrahim Çoban, “Şimdiye kadar sıkıntı çekmedik çünkü pazarımız hazırdı. Japon firmalar gelip parasını ödeyip ürünü alıp giderdi. Hiç mağdur olmazdık. Bu arada bizim sarı susamı beyaz susam ile karıştırmayın. Beyaz susam her yerde var. Dalaman, Antalya ve Adana’da da var. Beyaz susam sadece tahin ve helvada kullanılır. Ama sarı susam simitçiden fırıncıya kadar aklınıza gelecek her yerde kullanılıyor. Bizim bölgeden şu ana kadar 6 TIR mal gitti. Bir o kadar daha ürün çıkar. Hava şartları iyi olursa sadece bizim bölgeden 400 – 500 ton susam çıkıyor. Gökova’da bazı aileler 18-20 ton susam üretiyor. Piyasa çok önemli” diye konuştu.

YUNANLILAR DA GELMEDİ
Kendi üretimi susamları Yunanistan’da helvacılık yapan bir şirketin aldığını da açıklayan İbrahim Çoban, “Gübre kullanılmadan organik olarak yetiştirilen sarı susam, yağ oranı ve aroması ile dikkat çeker. Ürün hasadına kadar sulama yapılmıyor. Şimdiye kadar susamımı peşin paraya Yunanlı pastacıya sattım. Türkiye’de Eskişehir, Antalyalı, Mersin, İzmir ve Aydın’daki helvacılara da susam satan arkadaşlarımız var. Ürünümüzü makul fiyattan satarsak karşılığını alıyoruz. Şu an için en az 22-23 liradan satmalıyız ama rakamlar 18,5 liraya kadar düştü” dedi.

TÜRKİYE SUSAM ÜRETİMİNDE YÜZDE 11’İ KARŞILIYOR
Türkiye’nin susam üretiminin yüzde 11’inin Muğla’dan karşılandığını, geleneksel yöntemler ile organik sarı susamın yetiştiği tek yörenin Gökova Bölgesi olduğunu belirten Muğla Tarım ve İl Orman Müdürlüğü yetkilileri, “Ülke genelinde üretilen susam miktarında Antalya ve Manisa’dan sonra üçüncü, ekim alanlarında ise dördüncü sıradayız. 2 yıldır Çin ve Japonya’nın talebi ile Muğla susamına ilgi arttı. Bu sene ortalama bin 450 ton susam hedefliyoruz. Ula İlçe Müdürlüğümüzce başlatılan coğrafi tescil alımı gerçekleşince Gökova susamı hak üne de ulaşacak” şeklinde konuştular.

Bir cevap yazın